Sau khi xây dựng, sửa chữa hay cải tạo, để ngôi nhà được pháp luật công nhận quyền sở hữu, chủ nhà cần thực hiện thủ tục hoàn công nhà ở theo đúng quy định hiện hành. Bài viết dưới đây của Sửa Chữa Nhanh 247 hướng dẫn chi tiết danh mục giấy tờ, quy trình 5 bước và chi phí thực tế áp dụng theo Luật Đất đai 2024 cùng Luật Xây dựng sửa đổi.
Hoàn công nhà ở là gì và tại sao chủ nhà cần thực hiện?
Hoàn công nhà ở là gì? Hoàn công nhà ở là thủ tục hành chính nhằm xác nhận các bên đầu tư, thi công đã hoàn thành công trình sau khi được cấp giấy phép xây dựng và đã thực hiện nghiệm thu. Về mặt pháp lý đất đai, đây là cơ sở để cơ quan nhà nước chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và cập nhật hiện trạng tài sản gắn liền với đất lên Giấy chứng nhận, thường gọi là Sổ hồng.
Hiện nay, văn bản pháp luật không cấp một tờ giấy riêng tên là giấy hoàn công. Kết quả cuối cùng của thủ tục này là thông tin diện tích xây dựng, tổng diện tích sàn, số tầng và kết cấu ngôi nhà được ghi nhận chính thức trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo Điều 148 Luật Đất đai 2024.
Việc trì hoãn, không hoàn thiện hồ sơ hoàn công sau khi xây xong nhà ở riêng lẻ sẽ gây ra một số bất lợi cho chủ đầu tư:
- Giá trị thế chấp ngân hàng thấp
- Khó khăn trong việc mua bán, chuyển nhượng
- Đánh mất nhiều quyền lợi khi nhà nước thu hồi đất
- Mất dấu nhà thầu thi công

Khi nào bắt buộc phải làm thủ tục hoàn công nhà ở riêng lẻ?
Chủ nhà bắt buộc phải thực hiện thủ tục hoàn công nhà ở riêng lẻ đối với mọi công trình xây dựng mới hoặc cải tạo thuộc diện phải xin giấy phép xây dựng trước khi khởi công. Ngược lại, các công trình được miễn giấy phép xây dựng hoặc chỉ sửa chữa nội thất bên trong không làm thay đổi quy mô, kết cấu thì không phải làm lại hoàn công.
Theo Điều 89 Luật Xây dựng 2014 được sửa đổi, bổ sung tại khoản 30 Điều 1 Luật Xây dựng sửa đổi 2020, ranh giới giữa hoàn công và không cần hoàn công được phân định rõ trong bảng sau:
| Hạng mục thi công | Yêu cầu Giấy phép xây dựng | Yêu cầu Thủ tục hoàn công |
| Xây mới nhà ở tại đô thị | Bắt buộc xin phép | Bắt buộc thực hiện |
| Xây mới nhà ở riêng lẻ tại nông thôn | Miễn phép ở khu vực chưa có quy hoạch | Đăng ký theo hiện trạng tài sản |
| Cải tạo nâng tầng, đúc thêm sàn, cơi nới diện tích | Bắt buộc xin phép cải tạo | Bắt buộc cập nhật biến động |
| Sửa chữa thay đổi kiến trúc mặt ngoài tiếp giáp đường | Bắt buộc xin phép cải tạo | Cần cập nhật nếu đổi quy mô |
| Sơn sửa tường, lát nền, thay mái tôn, cải tạo nội thất | Được miễn giấy phép | Không cần làm lại |
Hồ sơ hoàn công nhà ở gồm những gì theo quy định mới nhất?
Để trả lời chính xác câu hỏi hồ sơ hoàn công nhà ở gồm những gì, chủ nhà cần áp dụng quy định tại Nghị định 101/2024/NĐ-CP và Thông tư 10/2021/TT-BXD. Lưu ý quan trọng là danh mục hồ sơ theo Thông tư 05/2015/TT-BXD phải còn hiệu lực pháp lý.
Hiện nay, trọn bộ giấy tờ để giải quyết câu hỏi hoàn công nhà cần giấy tờ gì được chia làm hai nhóm hồ sơ liên thông dưới đây.

Giấy tờ nghiệm thu hoàn thành công trình xây dựng
Đây là nhóm tài liệu xác nhận ngôi nhà được thi công an toàn và đúng kỹ thuật theo Nghị định 06/2021/NĐ-CP và Thông tư 10/2021/TT-BXD:
- Giấy phép xây dựng: Bản chính hoặc bản sao có chứng thực giấy phép xây dựng đã được cơ quan có thẩm quyền cấp phép.
- Bản vẽ thiết kế xây dựng: Bộ bản vẽ đính kèm theo giấy phép xây dựng đã được cơ quan cấp phép đóng dấu thẩm duyệt.
- Bản vẽ sơ đồ nhà ở, công trình xây dựng: Bản vẽ này do đơn vị có tư cách pháp nhân về hoạt động đo đạc hoặc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai lập và ký xác nhận.
- Biên bản nghiệm thu hoàn thành công trình xây dựng: Có đầy đủ chữ ký của chủ nhà, đại diện đơn vị thi công và đơn vị giám sát nếu có thuê tư vấn giám sát.
- Hợp đồng thi công và hóa đơn tài chính: Hợp đồng ký với nhà thầu xây dựng kèm biên bản thanh lý hợp đồng và hóa đơn thuế giá trị gia tăng của phần nhân công hoặc thầu trọn gói để đối chiếu tại cơ quan thuế.
- Văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu của cơ quan chuyên môn: Chỉ bắt buộc đối với nhà ở riêng lẻ từ 07 tầng trở lên, có từ 02 tầng hầm trở lên hoặc có tổng diện tích sàn từ 1000m2 trở lên theo Nghị định 06/2021/NĐ-CP sửa đổi bởi Nghị định 35/2023/NĐ-CP.
Giấy tờ đăng ký cập nhật tài sản lên Giấy chứng nhận
Sau khi hoàn tất hồ sơ kỹ thuật, chủ nhà chuẩn bị bộ hồ sơ hành chính đất đai theo Điều 29 và Điều 37 Nghị định 101/2024/NĐ-CP:
- Đơn đăng ký biến động đất đai, tài sản gắn liền với đất: Theo Mẫu số 11/ĐK ban hành kèm Nghị định 101/2024/NĐ-CP đối với trường hợp đã có Sổ đỏ, Sổ hồng và nay cập nhật thêm nhà ở mới xây hoặc thay đổi quy mô nhà ở.
- Bản gốc Giấy chứng nhận đã cấp: Sổ đỏ hoặc Sổ hồng hiện hữu của thửa đất.
- Tờ khai lệ phí trước bạ nhà, đất: Kê khai theo mẫu quy định tại Nghị định 10/2022/NĐ-CP để cơ quan thuế xác nhận thuộc diện miễn hoặc tính phí.
- Giấy tờ tùy thân của chủ sở hữu: Bản sao Căn cước công dân hoặc Thẻ căn cước và giấy ủy quyền có công chứng nếu nhờ người khác đi nộp thay.
Có thể bạn quan tâm: Mẫu Giấy Hoàn Công Nhà Ở Riêng Lẻ | Hướng Dẫn Kê Khai
Quy trình thực hiện thủ tục hoàn công nhà ở gồm mấy bước?
Quy trình thực hiện thủ tục hoàn công nhà ở diễn ra qua 5 bước tuần tự, bắt đầu từ khâu đo đạc hiện trạng cho đến khi nhận lại Sổ hồng tại Bộ phận Một cửa.

- Bước 1 – Đo đạc và lập bản vẽ hiện trạng hoàn công: Khi công trình đã hoàn thiện phần kiến trúc, tường bao, cầu thang và mái, chủ nhà liên hệ đơn vị đo đạc có chứng chỉ hành nghề hoặc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai để đo vẽ thực tế. Bản vẽ sơ đồ nhà ở này sẽ được nộp kiểm tra nội nghiệp tại Văn phòng đăng ký đất đai.
- Bước 2 – Lập biên bản nghiệm thu hoàn thành công trình: Chủ nhà cùng nhà thầu thi công kiểm tra chất lượng công trình và ký biên bản nghiệm thu đưa công trình vào sử dụng.
- Bước 3 – Nộp hồ sơ tại Bộ phận Một cửa: Chủ nhà nộp 01 bộ hồ sơ đầy đủ tại Bộ phận Tiếp nhận và Trả kết quả thuộc Ủy ban nhân dân cấp cơ sở – nơi có nhà đất hoặc Văn phòng đăng ký đất đai. Cán bộ tiếp nhận sẽ kiểm tra thành phần giấy tờ và cấp giấy biên nhận hẹn ngày trả kết quả.
- Bước 4 – Thẩm định hồ sơ và kiểm tra thực địa: Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai rà soát hồ sơ pháp lý và cử cán bộ xuống kiểm tra hiện trạng ngôi nhà. Cán bộ sẽ đối chiếu kích thước thực tế, số tầng, ban công và mật độ xây dựng so với Giấy phép xây dựng và bản vẽ hoàn công. Nếu hồ sơ đạt yêu cầu, thông tin địa chính sẽ được chuyển sang Cơ quan thuế.
- Bước 5 – Thực hiện nghĩa vụ tài chính và nhận Giấy chứng nhận: Chủ nhà nhận thông báo từ Cơ quan thuế, hoàn thành các khoản phí, thuế phát sinh nếu có và nộp lại chứng từ cho Bộ phận Một cửa để nhận Sổ hồng đã cập nhật thông tin ngôi nhà mới.
Theo Điều 22 Nghị định 101/2024/NĐ-CP và Nghị định 151/2025/NĐ-CP, thời gian giải quyết thủ tục đăng ký tài sản gắn liền với đất không quá 17 đến 20 ngày làm việc, tùy khu vực; tăng thêm đến 10 ngày làm việc tại các điểm miền núi, hải đảo, vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế – xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn. Thời hạn này tính từ ngày nhận đủ hồ sơ, không tính các ngày nghỉ lễ, thời gian trích đo địa chính và thời gian chủ nhà đi nộp thuế.
Xem thêm: Nhà Chưa Hoàn Công Nhưng Có Giấy Phép Xây Dựng – Cách Xử Lý
Chi phí hoàn công nhà ở riêng lẻ gồm những khoản nào?
Chi phí hoàn công nhà ở riêng lẻ bao gồm phí đo đạc lập bản vẽ hiện trạng, lệ phí thẩm định hồ sơ cấp Giấy chứng nhận và thuế xây dựng cơ bản nếu nhà thầu chưa nộp. Đặc biệt, chủ nhà được miễn hoàn toàn lệ phí trước bạ khi đăng ký quyền sở hữu nhà ở riêng lẻ lần đầu theo quy định hiện hành.
Cụ thể, cấu trúc các khoản chi phí phát sinh trong quá trình hoàn công được xác định như sau:
| Khoản mục chi phí | Quy định thu / miễn | Cơ quan thu | Ghi chú và điều kiện áp dụng |
| Lệ phí trước bạ nhà ở mới xây | Được miễn 100% | Cơ quan Thuế xác nhận miễn | Áp dụng cho nhà ở riêng lẻ do hộ gia đình, cá nhân tạo lập (Khoản 11 Điều 10 Nghị định 10/2022/NĐ-CP) |
| Phí đo và lập bản vẽ hoàn công | Thu theo diện tích sàn và quy mô | Đơn vị đo/Văn phòng đăng ký đất đai | Phụ thuộc vào tổng diện tích sàn thực tế và đơn giá dịch vụ đo đạc tại từng địa phương |
| Phí thẩm định hồ sơ & lệ phí cấp sổ | Thu theo biểu phí HĐND cấp tỉnh | Bộ phận Một cửa/Văn phòng đăng ký đất đai | Mức thu hành chính nhà nước do Hội đồng nhân dân từng tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương ban hành |
| Thuế xây dựng cơ bản (GTGT và TNCN) | Thu trên giá trị nhân công/thầu | Cơ quan Thuế quản lý trực tiếp | Chỉ thu của chủ nhà nếu thuê đội thợ tự do không có tư cách pháp nhân hoặc nhà thầu chưa xuất hóa đơn kê khai thuế |
Tại sao hồ sơ hoàn công bị trả lại?
Nguyên nhân phổ biến nhất khiến hồ sơ hoàn công bị cơ quan chức năng từ chối là công trình thi công thực tế sai khác so với Giấy phép xây dựng đã cấp. Theo Nghị định 16/2022/NĐ-CP, các hành vi xây dựng sai phép không chỉ bị đình chỉ cập nhật Sổ hồng mà còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính và buộc tháo dỡ phần vi phạm.

Dưới đây là 4 lỗi thường gặp khiến hồ sơ hoàn công không được duyệt, thường nằm ở khâu thẩm định:
- Xây vượt mật độ hoặc lấn khoảng lùi xây dựng.
- Tự ý đúc thêm tầng lửng hoặc biến tum thang thành tầng ở.
- Sai lệch chiều cao tầng và độ vươn ban công.
- Thay đổi vị trí cầu thang hoặc bố trí công năng lớn.
Để không rơi vào cảnh xây xong phải đục phá để hoàn công, chủ nhà nên làm thủ tục điều chỉnh giấy phép xây dựng ngay khi có ý định thay đổi thiết kế trong quá trình thi công.
Việc nắm vững thủ tục hoàn công nhà ở ngay từ khâu chuẩn bị bản vẽ và thi công giúp gia đình bạn tiết kiệm thời gian, chi phí và bảo toàn trọn vẹn giá trị pháp lý cho tổ ấm. Nếu bạn đang lên kế hoạch xây mới, nâng tầng hoặc cần tư vấn kỹ thuật xây dựng và cải tạo nhà đảm bảo chuẩn quy chuẩn giấy phép ngay từ đầu, hãy liên hệ với Sửa Chữa Nhanh 247 để được khảo sát và hỗ trợ tận nơi.

Chuyên gia nội dung tại Sửa Chữa Nhanh 247, với 8 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thiết kế, cải tạo và sửa chữa nhà ở. Chuyên chia sẻ kiến thức thực tiễn, giải pháp thi công tối ưu, giúp gia chủ nâng cao chất lượng không gian sống và tiết kiệm chi phí.
